Νικόπολις - Γαράσαρη - Sebinkarahisar - Susehri.

Σας κάνουν ..κλικ; Καλώς ήρθατε!

Πέμπτη, 24 Ιουλίου 2014

Η μεταφορά του τέμπλου του Αγίου Γεωργίου Λίτζασας Νικοπόλεως, στην Ελλάδα

   Είναι πραγματικά ενδιαφέρον το γεγονός ότι μέσα στην αναστάτωση που έφερε η είδηση για υποχρεωτικό ξεριζωμό από την πατρίδα τους, οι κάτοικοι της Λίτζασας Νικοπόλεως δεν παρέλειψαν να σκεφτούν και τη μεταφορά του τέμπλου, των εικόνων και των ιερών αμφίων.    Σύμφωνα με όσα γνωρίζαμε μέχρι τώρα, από προσωπικές αφηγήσεις προσφύγων, συγκροτήθηκε μια επιτροπή από κατοίκους και προετοιμάστηκαν ώστε να φέρουν σε πέρας αυτό το έργο. Μάλιστα, εξ όσων γνωρίζουμε, οι ίδιες οι μεγάλες εικόνες και τμήματα του τέμπλου, χρησιμοποιήθηκαν από την ανάποδη πλευρά και καρφώθηκαν, ώστε να σχηματιστούν ξύλινα κιβώτια και μέσα σ` αυτά να μεταφερθούν τα μικρότερα ιερά αντικείμενα.

   Οι πρόσφυγες της Λίτζασας, μαζί με άλλους συμπατριώτες τους της Νικοπόλεως, αναχώρησαν ημέρα Τετάρτη, 25 Ιουνίου 1924 από την πατρίδα. Μετά από πέντε ημέρες, το καραβάνι έφτασε στην Κερασούντα, όπου ανέμεναν για καράβι να τους μεταφέρει στην Ελλάδα.      Τελικά αναχώρησαν στις 15 Αυγούστου με το πλοίο «Αρχιπέλαγος» και στις 18 Αυγούστου 1924 έφτασαν στην Καλαμαριά και μπήκαν σε καραντίνα. Από εκεί, στους επόμενους μήνες, διασκορπίστηκαν σε διάφορα μέρη, όπως τα Κασσιτερά Ροδόπης, η Πυλαία Έβρου, το Ριζάρι Έδεσσας, η Ευκαρπία Κιλκίς, η Ολυμπιάδα Ελασσόνας (όπου είχαν εγκατασταθεί μαζικά συγχωριανοί και συγγενείς τους που είχαν μεταναστεύσει νωρίτερα στο Μετζιγκέρτ του Καυκάσου), στον Αμυγδαλεώνα Καβάλας, στο Άλωρο Αριδαίας και αλλού.
   Το τέμπλο μεταφέρθηκε στα Κασσιτερά Ροδόπης, όπου υπήρχε παλαιότερος βουλγαρικός ναός του Αγίου Δημητρίου. Κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου, οι κάτοικοι των Κασσιτερών μεταφέρθηκαν στις Σάπες. Εκεί, στο ναό των αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, βρίσκεται πλέον το τέμπλο και οι εικόνες του Αγίου Γεωργίου Λίτζασας.

   Εμείς σήμερα, μοιραζόμαστε μαζί σας ένα μοναδικό ντοκουμέντο. Είναι το πρακτικό που υπέγραψαν οι Λιτζασινοί για τη μεταφορά των ιερών αντικειμένων της εκκλησίας τους στην Ελλάδα, η κατάσταση όσων συνέδραμαν οικονομικά για να επιτευχθεί ο στόχος και ο ισολογισμός εσόδων – εξόδων, ενώ ακόμα οι Λιτζασινοί βρίσκονταν στην Κερασούντα και περίμεναν καράβι για την Ελλάδα.
   Αξίζουν θερμά συγχαρητήρια στο Προεδρείο και σε όλα τα μέλη του Συλλόγου Ποντίων Σαπών «Τα Κασσιτερά» για το σύνολο της προσφοράς τους. Είναι άξιοι σεβασμού για τις προσπάθειες που κάνουν, ώστε να διασώσουν όσο το δυνατόν περισσότερα στοιχεία από την κληρονομιά των προγόνων μας και την ιστορική παρακαταθήκη που μας άφησαν.

   Στο κείμενο που ακολουθεί διατηρήσαμε την αρχική μορφή, χωρίς καμία διόρθωση (ορθογραφική ή συντακτική).  Η έρευνα συνεχίζεται και ευελπιστούμε ότι συνεχώς θα κατορθώνουμε να καλύπτουμε κενά της ιστορίας των προγόνων μας.

Νίκος Πετρίδης – Στέλιος Κενανίδης




Ιουνίου 2 1924

   Βιβλίον εμπεριέχον διάφορα έξοδα και έσοδα της Ιεράς Εκκλησίας Αγίου Γεωργίου προς μεταφοράν του Τέμνου και των Ιερών αμφίων εις Ελληνικόν έδαφος.


εν Λιτζάση τη 2 Ιουνίου 1924

   Οι υποφαινόμενοι κάτοικοι του χωρίου Λίτζασα συνελθόντες κοινή γνώμη σήμερον την 2α Ιουνίου έτους 1924 αποφασίσαμεν όπως μεταφέρωμεν τον Ιερόν Τέμνον της Ιεράς Εκκλησίας μας Αγίου Γεωργίου και τας εικόνας της τε παλαιάς και Νέας Εκκλησίας του Αγίου Γεωργίου και παν άλλο χρήσιμον εκ των Ιερών αμφίων. Προς τούτο δε εξελέξαμεν πληρεξουσίους τους Κους Ιωάννην Γεωρ. Τόγκα, Λάζαρον Παπα-Θεοφάνους, Κυριάκον Παπα-Θεοφάνους και Χατζη-Ηλίαν Ιεροκλής, των οποίων έργον όπως φροντίσωσι παντί σθένει και ασφαλώς προς μεταφοράν των ως άνω ρηθέντων Ιερών κειμηλίων.
   Όθεν προς τούτο συνετάχθη το παρόν και υπεγράφη υφ` όλης της κοινότητος.

εν Λιτζάση τη 2α Ιουνίου 1924

(υπογραφές)
Ιωάννης Ποτούρ   -   Παύλος Παπα-Θεοφάνους   -   Γεώργιος Τζαχάλ
Π.Γ. Αλεξανδρίδης   -   Π.Δ. Αμαράντου   -   Μιχαήλ (?)   -   Θ.Ι. Ποτουρίδης
Π. Αλεξανδρίδης   -   Γ.Φ. Τζανός   -   Στ. Τζανός   -   Σάββας Μεϊτάν
Δ.Γ. Βεζυρίδης   -   Πέτρος Ζάβαλου   -   Αναστάσιος Γαβριηλίδης
Ευθύμιος Γιγα(?)   -   Παύλος Ποτούρ   -   Παπα-Ιωάννης

επιβεβαιούνται τα ανωτέρω


Κατάλογος ευλαβών προς μεταφοράν του Ιερού Τέμνου της Ιεράς Εκκλησίας  Αγίου Γεωργίου και λοιπών Ιερών αμφίων εις Ελλάδαν.

Μιχαήλ Ζάβαλου    Γρόσια 150
Ιωάννης Μεντίλ   100
Χατζη-Ηλίας Ιεροκλής   500
Ιωάννης Τόγκα   500
Ευθύμιος Γαβριηλίδης   300
Σάββας Καλπίδης   100
Αναστασία Ουρεϊλίδου   100
Σάββας Τζανός   200
Αγλαΐα Σ. Τζανού   100
Δεσποινή Χίτου   100
Παναγιώτης Ταραχτζής
Αναστάσιος Γαβριηλίδης   150
Θεόδωρος Ποτουρίδης   150
Σάββας Μεϊτανίδης   300
Πέτρος Ζαβαλού   200
Πουλίκα   60
Χάτζικας Γιαγλόγλου   50
Παύλος Αμαράντου   300
Κυριακή Αμαράντου   40
Κυριάκος Κιλιντήρ   100
Σταύρος Αμαράντου   100
Εμμανουήλ Εριμέζ
Θεόδωρος Βαλσαμίδης   200
Παρασκευή Μ. Ταμούρ   100
Νικόλαος Ε. Ταμούρ   50
Πέτρος Γαβριηλίδης   500
Κυριακή Βαγγέλ   100
Σάββας Βεζυρίδης   100
Λάζαρος Παπα-Θεοφάνους   200


Παύλος Παπα-Θεοφάνους   200
Κυριάκος Παπα-Θεοφάνους   100
Μιχαήλ Παπα-Θεοφάνους   100
Συμεών Παπαδόπουλος   50
Κυριακή Γουμάς   100
Ανδρέας Βαγγέλ
Θεόδωρος Ι. Βεζυρίδης   100
Θεόδωρος Π. Βεζυρίδης   200
Νικόλαος Εμμανουήλ
Παύλος Κανότα   50
Νικόλαος Κοτάς   300
Γεώργιος Δ. Παπαδόπουλος   250
Νικόλαος Παπα-Ι. Κοτάς   100
Λύσανδρος Παπα-Ι. Κοτάς   250
Σοφία Ποτουρίδου   100
Παναγιώτης Ποτουρίδης   250
Ελένη Ποτουρίδου   250
Σταύρος Ποτουρίδης   500
Ιωάννης Ποτουρίδης   500
Ιωάννης Τζανός   100
Σεβαστιανή Μ. Βεζύρ   50
Γεώργιος Ταμούρ   100
Βασίλειος Ταμούρ   100
Θεόδωρος Ταμούρ   400
Παντέλ Ταμούρ
Σοφία Ταμούρ   50
Χαράλαμπος Τζαχάλ   100
Στέφανος Τζανός   200
Παπα-Θωμάς Ποτουρίδης
Πελαγία Βαλσαμίδου   50
Σαούλα Β. Ταμουρίδου   50
Πελαγία Κ. Παπαδοπούλου   500




Δεσποινή Γ. Αλεξανδρίδου   20
Σοφία Ε. Παπαδοπούλου
Ευθυμία Ε. Κοτάς   20
Μαρία Κανότα   100
Ελισάβετ Ζητήκ   20
Δεσποινή Σ. Τζανός   100
Μαραντίνα   20
Αγάθη Ι. Τόγκα   500
Βασίλειος Γ. Βεζυρίδης   60
Μιχαήλ Χ. Καλογραιάν   100
Ανώνυμος   50
Μαρία Ν. Κοτάς   10
Χρήστος Μ. Ταμουρίδης   50
Παρθένα Θ. Ταμουρίδου   300
Κυριακή Κοτάς   50
Μωυσής Θ. Ταμουρίδης   300
Ανώνυμος   100
Ανώνυμος   50
Γεώργιος Τζαχάλ   50
Σεβαστιανή Γ. Κεϊσόγλου   150

(σύνολο) 12.096 γρόσια

Μεταφορά από τα εμπρός εκ του Ταμείου Δίσκου Εκκλησίας εκ μέρους επιτρόπου Γεωργίου Τζανός και διαφόρων πωλήσεων υαλικών
8.447,50 γρόσια

(γενικό σύνολο) 20.543,50 γρόσια




Μεταφορά από τα όπισθεν γρόσια 20.543,50

Ιουνίου 16 διά απόσπασιν του Τέμνου - γρόσια 820
Ιουνίου 27 διά αγώγια κιβώτια 21 - γροσια 10.973,50

(υπόλοιπον) 9.450 γρόσια

Έξοδα δρόμου αφερούντε – γρόσια 500
Έξοδα δια τηλεγράφημα – γρόσια 100

(υπόλοιπον) 8.850 γρόσια

Το ανωτέρω ποσόν εξ οκτώ χιλιάδων οκτακοσίων πενήντα γροσίων ελάβομεν και εξοφλήσαμεν μέχρις οβολού παρά του τέως ταμία της κοινότητος χωρίου μας Λιτζάσης κ. Κυριάκου Δ. Παπαδοπούλου και ανεττέθη κοινή αποφάσει εις τον κ. Παύλον Ε. Παπαδόπουλον όθεν συνετάχθη το παρόν και υπεγράφη υφ` υμών των παρευρησκομένων.

Εν Κερασούντι τη 20 Ιουλίου 1924

(υπογραφές)
Χατζή-Ηλίας   -   Λ. Παπαδόπουλος   -   Ι.Γ. Τόγκας
δυσανάγνωστη   -   Π.Γ Αλεξανδρίδης   -   δυσανάγνωστη
δυσανάγνωστη   -   Γεώργιος Τζανός   -   Ταμούρ
Γεώργιος Π. Ταμούρ   -   Λύσανδρος Κοτασίδης
Σάββας Κ. Μεϊτανίδης   -   Π. Ποτουρίδης
Σάββας Θ. Τζανός   -   Σ.Π. Καλπάχ   -   Ε. Γαβριηλίδης
Θεόδωρος Σ. Ποτουρίδης   -   δυσανάγνωστη
Μωυσής Θ. Ταμουρίδης   -   Θ. Βεζυρίδης


Άποψη της Λίτζασας από νοτιοδυτικά. Αριστερά ο νέος ναός Αγίου Γεωργίου.

Ο νέος Άγιος Γεώργιος της Λίτζασας

Ο νέος Άγιος Γεώργιος της Λίτζασας

Το εσωτερικό του Αγίου Γεωργίου. Μπροστά το Άγιο Βήμα,
εκεί που ήταν τοποθετημένο το τέμπλο.

Το τέμπλο του Αγίου Γεωργίου Λίτζασας, 
όπως είναι σήμερα στο ναό Κωνσταντίνου και Ελένης, στις Σάπες Ροδόπης.



Νικοπολίτες πρόσφυγες μπροστά στον παλαιό ναό Αγίου Δημητρίου Κασσιτερών,
πιθανότατα το 1925.

Γάμος του Νικοπολίτη (από την Κεϊλούκα) Σέργιου Κενανίδη.
Κασσιτερά 1926

Ο ναός Αγίου Δημητρίου Κασσιτερών όπως είναι σήμερα,
με τη φροντίδα του Συλλόγου Ποντίων Σαπών
και όλων των απογόνων προσφύγων εκ Νικοπόλεως.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου