Ους την Γαρέσαρην, ομάλιν εν...

Λούρα ο Γρηγόρης Καβαζίδης από την Καϊλούκα/Keylik-Evcili 

και ταβούλ ο Σπύρος Γαλετσίδης από το Κοϊνίκι/Gognuk. 

Χορεύουν οι Δανιήλ Εμμανουηλίδης από το Ασαρτζούχ/Asarcik, 

Σάββας Μαρουφίδης από τη Λίτσασα/Licese, 

Μιχάλης Βασιλειάδης από την Καϊλούκα/Keyilik-Evcili, 

Σάββας Τσεντεμεϊδης από την Πάλτζανα/Balcana-Altincevre, 

Παντελής Στεφανίδης από το Καταχώρ/Gedehor-Saplica 

και Γιάννης Νικολαϊδης από το Γιατμούς/Yatmis.

Γαρασαρέτ’κο μουχαπέτ σην Αλεξανδρούπολη

Το γαρασαρέτ'κο μουχαπέτ στην Αλεξανδρούπολη, έγραψε ιστορία, 

αφού συναντήθηκαν δύο μεγάλες μορφές της παράδοσής μας. 

Η Σοφία Παπαδοπούλου/Αμαραντίδου στο τραγούδι (από τη Λίτσασα) 

και ο Σπύρος Γαλετσίδης στη λούρα και το ζουρνά (από το Κοϊνίκι). 

Μαζί τους ο Γρηγόρης Καβαζίδης στη λούρα (από την Καϊλούκα) 

και ο Σπύρος Γαλετσίδης ο νεώτερος στο ταβούλ. 

Παρόντες Ασαρτζουγότες, Καϊλικότες, Λιτσασινοί, Παλτσανότες, 

Καταχωρέτες, Κοϊνικότες, Εσκιουνότες, Γουρουχλήδες, 
από Κομοτηνή, Θρυλόριο, Σάπες, Κασσιτερά, Αλεξανδρούπολη, 
Πυλαία, Ορεστιάδα, Νέο Πετρίτσι Σερρών,

Καβάλα, Αμυγδαλεώνα, Πλαταμώνα και Πλατανότοπο. 

Μαζί μας και μερικοί Σαντέτες και Κιομουσχανελήδες, 

αφού «παίζαμε» στην έδρα τους, στην Παλαγία.

Σοφία Παπαδοπούλου – Σπύρος Γαλετσίδης

Δύο θρυλικές μορφές της ποντιακής μουσικής παράδοσης.

Η Σοφία Παπαδοπούλου (το γένος Αμαραντίδου) 

άφησε εποχή στο ποντιακό τραγούδι. 

Η καταγωγή της οικογένειάς της από τη Λίτσασα της Νικόπολης. 

Μετοίκησαν στο Ματζικέρτ του Καρς 

και από εκεί ήρθαν πρόσφυγες στην Πυλαία του Έβρου.

Ο Σπύρος Γαλετσίδης γεννημένος στο Κοϊνίκι της Νικόπολης, 

είναι η ζωντανή αυθεντική έκφραση της γαρασαρέτικης μουσικής. 

Πολύ μικρός στην προσφυγιά, 

εγκαταστάθηκε με τους γονείς του στον Πλατανότοπο Καβάλας. 

Σήμερα συνεχίζουν την οικογενειακή παράδοση ο γιός του Σταύρος 

και ο εγγονός του Σπύρος, που παίζει ταβούλ στο συγκεκριμένο μουχαπέτ, 

στην Αλεξανδρούπολη, στις 17/12/2011.

Τυχεροί όσοι Γαρασαρέτες και μη, βρέθηκαν εκεί 

και είδαν μαζί για πρώτη φορά 

αυτές τις δύο μεγάλες  μορφές της Γαράσαρης.

Romeyika'nin Turkusu

Αμυγδαλεώνας Καβάλας

Tamzara'da - Σην Τάμζαρα τη Γαρέσαρης

Οφ, οφ, τη Γαρέσαρης τ'ομάλε

Γαράσαρη non stop

Γαράσαρη 2011. Είναι μακρύς και δύσκολος ο δρόμος. Κι εγώ πηγαίνω, νύχτα και μέρα...

Γαράσαρη express

Ismail Senol από την Τάμζαρα

Γαράσαρη 18-24 Ιουλίου 2011 - 4/4

Η Κοίμηση της Θεοτόκου, στον κάτω μαχαλά του Καταχώρ. 

Σήμερα σταύλος και από πάνω χτίστηκε οικία.

Lakis Tsohataridis η εκκλησια του χωριου μας πως καταντησε?

Γαράσαρη 18-24 Ιουλίου 2011 - 3/4

Τ' Ασαρτζούγου το ποτάμιν. Αιώνες τώρα, αυτά τα νερά 

έχουν δροσίσει όλες ανεξαιρέτως τις γενιές των Τζανών Πετράντ.

Γαράσαρη 18-24 Ιουλίου 2011 - 2/4

Όποιος επιμένει, δικαιώνεται. Επιτέλους, μετά από πολύ ψάξιμο, ιδού το εύρημα! 

Τα ερείπια της Αγίας Τριάδας, μητρόπολης της Νικόπολης, 

σε μια από τις τρεις ελληνικές συνοικίες, στο Σεϊράν-τεπε.

Γαράσαρη 18-24 Ιουλίου 2011 - 1/4

Δευτέρα 18 Ιουλίου, 07:20 πμ. 
Παίρνω πάλι το γνωστό δρόμο για τη Γαράσαρη. Για την Πατρίδα. 
Μετ'εμέν εντάμαν παιδία τ'Ασαρτζούγουν, τη Κατάχωρη, της Μπάλτζανας. 
Σάββας Τζεντεμεϊδης, Θεόδουλος Τσοχαταρίδης, Θεόδωρος Τσαχαλίδης, 

Αναστάσιος Πετρίδης, Εμμανουήλ Τασιάδης, Σωκράτης Τασιάδης. 

Σην Πατρίδαν...

10 Ιουλίου, μνήμη των 45 μαρτύρων της Νικοπόλεως

Οι 45 Μάρτυρες της Νικοπόλεως (μεταξύ αυτών και οι πρόκριτοι της Νικοπόλεως,  Λεόντιος, Μαυρίκιος, Δανιήλ και Αντώνιος) ήταν πιθανότατα στρατιώτες του ρωμαϊκού στρατού κατά την περίοδο των διωγμών του χριστιανισμού, επί του αυτοκράτορα Λικίνιου (308-324 μΧ).

Δούκας της Λεγεώνας της Αρμενίας ήταν ο Λυσίας, ο οποίος απαίτησε από τους 45 Μάρτυρες που έφεραν μπροστά του, να θυσιάσουν στα είδωλα και να απαρνηθούν το Χριστό. Αυτοί αρνήθηκαν σθεναρά, με αποτέλεσμα να τους αλυσοδέσουν και να τους φυλακίσουν στον πύργο της βόρειας πύλης του κάστρου της Νικοπόλεως. Καθημερινά τους πίεζαν να απαρνηθούν τη χριστιανική πίστη, άλλοτε με υποσχέσεις και άλλοτε με απειλές ότι θα τους ρίξουν αλυσοδεμένους στον ποταμό Λύκο για να πνιγούν. Όταν ο Λυσίας το πήρε απόφαση ότι δεν πρόκειται να υποκύψουν, διέταξε να τους κόψουν τα χέρια και τα πόδια, να τους κάψουν και τα οστά τους να τα ρίξουν στα νερά του Λύκου. Οι χριστιανοί της Νικοπόλεως περισυνέλλεξαν όσα λείψανα μπόρεσαν από το ποτάμι και τα φύλαξαν στους ευκτήριους οίκους της περιοχής.

Το μαρτύριό τους διαδόθηκε σε ολόκληρη την αυτοκρατορία και αργότερα αναδείχθηκαν σε Αγίους του Χριστιανισμού. Η ανατολική εκκλησία τους τιμά στις 10 Ιουλίου και η δυτική εκκλησία στις 23 Μαϊου. Η Σύναξή τους τελούνταν στην Κωνσταντινούπολη, στο ναό της Αγίας Ακετυλίνης. Όταν ο χριστιανισμός πλέον είχε γίνει επίσημη θρησκεία της αυτοκρατορίας, ο Ιουστινιανός, σύμφωνα με τον Προκόπιο, ανήγειρε στη Νικόπολη μοναστήρι στο όνομα των 45 Μαρτύρων.  

Απολυτίκιον των 45 εν Νικοπόλει Μαρτύρων

Στρατός θεοσύλεκτος, παρεμβολή ιερά, νομίμως αθλήσαντες υπέρ της δόξης Χριστού, εν Πνεύματι ώφθητε. Μάρτυρες του Κυρίου, Τεσσαράκοντα πέντε, λύσαντες δι’ αγώνων την πολύθεην πλάνην. Διό ημών τους αγώνας, πάντες δοξάζομεν.

Ως ευσεβείας θεμέλιοι άρρηκτοι, οι Τεσσαράκοντα πέντε ηρίστευσαν, ψυχής συμφωνία συνδούμενοι και εν σταδίω βοώντες γηθόμενοι. Χριστός των Μαρτύρων ο στέφανος.

Συγκεκροτημένοι πανευσεβώς, ώσπερ συναυλία, ης ο Κύριος οδηγός, εν τη Νικοπόλει, 

οφθέντες Αθλοφόροι, προς πόλιν ουρανίαν κατεσκηνώσατε.

Γαράσαρη οτουράχ γαϊτέ - Gareysar oturak hava

Σπύρος Γαλετσίδης,

η ολοζώντανη μουσική κληρονομιά της Γαράσαρης,

από το Κοϊνίκι (Göynük) στον Πλατανότοπο Καβάλας.

Την πατρίδα'μ έχασα - Vatanimi kaybettim

Vatanimi kaybettim, ağladim ve aci çektim,
hatirliyorum ve ağliyorum, unutamiyorum.
Την πατρίδα'μ έχασα, έκλαψα και πόνεσα,
λύουμαι κι αρροθυμώ, όι-όι, ν' ανασπάλω κι επορώ.

Γαρασαρέτ’κο μουχαπέτ – Πλατανότοπος Καβάλας

Με τον αειθαλή 90χρονο Σπύρο Γαλετσίδη στη ζουρνά, τη λούρα και το τραγούδι,

το γιο του Σταύρο και τον εγγονό του Σπύρο στο ταβούλ,

το Γρηγόρη Καβαζίδη στη λούρα και το Νίκο Καλογερίδη στο ταβούλ,

Γαρεσαρέτες από το Ασαρτσούχ, τη Λίτσασα, το Καταχώρ, την Καϊλούκα,

το Κοϊνίκ, τη Λάπα, την Κόρατσα, την Πάλτσανα κλπ,

τα έσπασαν μέχρι πρωίας εντάμα, με ομάλι, τίκι, τρομαχτόν, τάμζαρα, ούτς-αγιάχ

και πάνω απ’ όλα με γαρεσαρέτ’κη ψυχή!!!

Γρηγόρης Τσαλγατίδης -- «Να λελεύ' αϊκον κράτος»

Ο Γρηγόρης Τσαλγατίδης άφησε εποχή με το ποντιακό κέντρο

«Κορτσόπον» και τώρα ζει στο Κοκκινόχωμα Καβάλας.

Η οικογένειά του Γαρεσαρότες από τη Φέϊλερε που μετοίκησαν

στο Ναριμάν του Καρς και μετά ήρθαν πρόσφυγες στην Ελλάδα.

Μέγας μάστορας στην κατασκευή ποντιακής λύρας, αλλά και μέσα στα πράγματα,

όπως αποδεικνύει με το «Να λελεύ' αϊκον κράτος», σε πρώτη δημόσια εκτέλεση.

Ο Γρηγόρης Τσαλγατίδης μας δείχνει ότι η ποντιακή μούσα είναι πάντα ζωντανή

και συμβαδίζει με την εποχή: «Αδά σον κόσμ' απάν, όλοι παίζνε τον ποπάν...

Όλ' μαζί είναι τρακόσιοι κι απ' οπίσ' χίλιοι τρακόσιοι,

τρώγνε, πίνε και χορεύνε και τον κόσμον κοροϊδεύνε».