Αμυγδαλεώνας Καβάλας

Tamzara'da - Σην Τάμζαρα τη Γαρέσαρης

Οφ, οφ, τη Γαρέσαρης τ'ομάλε

Γαράσαρη non stop

Γαράσαρη 2011. Είναι μακρύς και δύσκολος ο δρόμος. Κι εγώ πηγαίνω, νύχτα και μέρα...

Γαράσαρη express

Ismail Senol από την Τάμζαρα

Γαράσαρη 18-24 Ιουλίου 2011 - 4/4

Η Κοίμηση της Θεοτόκου, στον κάτω μαχαλά του Καταχώρ. 

Σήμερα σταύλος και από πάνω χτίστηκε οικία.

Lakis Tsohataridis η εκκλησια του χωριου μας πως καταντησε?

Γαράσαρη 18-24 Ιουλίου 2011 - 3/4

Τ' Ασαρτζούγου το ποτάμιν. Αιώνες τώρα, αυτά τα νερά 

έχουν δροσίσει όλες ανεξαιρέτως τις γενιές των Τζανών Πετράντ.

Γαράσαρη 18-24 Ιουλίου 2011 - 2/4

Όποιος επιμένει, δικαιώνεται. Επιτέλους, μετά από πολύ ψάξιμο, ιδού το εύρημα! 

Τα ερείπια της Αγίας Τριάδας, μητρόπολης της Νικόπολης, 

σε μια από τις τρεις ελληνικές συνοικίες, στο Σεϊράν-τεπε.

Γαράσαρη 18-24 Ιουλίου 2011 - 1/4

Δευτέρα 18 Ιουλίου, 07:20 πμ. 
Παίρνω πάλι το γνωστό δρόμο για τη Γαράσαρη. Για την Πατρίδα. 
Μετ'εμέν εντάμαν παιδία τ'Ασαρτζούγουν, τη Κατάχωρη, της Μπάλτζανας. 
Σάββας Τζεντεμεϊδης, Θεόδουλος Τσοχαταρίδης, Θεόδωρος Τσαχαλίδης, 

Αναστάσιος Πετρίδης, Εμμανουήλ Τασιάδης, Σωκράτης Τασιάδης. 

Σην Πατρίδαν...

10 Ιουλίου, μνήμη των 45 μαρτύρων της Νικοπόλεως

Οι 45 Μάρτυρες της Νικοπόλεως (μεταξύ αυτών και οι πρόκριτοι της Νικοπόλεως,  Λεόντιος, Μαυρίκιος, Δανιήλ και Αντώνιος) ήταν πιθανότατα στρατιώτες του ρωμαϊκού στρατού κατά την περίοδο των διωγμών του χριστιανισμού, επί του αυτοκράτορα Λικίνιου (308-324 μΧ).

Δούκας της Λεγεώνας της Αρμενίας ήταν ο Λυσίας, ο οποίος απαίτησε από τους 45 Μάρτυρες που έφεραν μπροστά του, να θυσιάσουν στα είδωλα και να απαρνηθούν το Χριστό. Αυτοί αρνήθηκαν σθεναρά, με αποτέλεσμα να τους αλυσοδέσουν και να τους φυλακίσουν στον πύργο της βόρειας πύλης του κάστρου της Νικοπόλεως. Καθημερινά τους πίεζαν να απαρνηθούν τη χριστιανική πίστη, άλλοτε με υποσχέσεις και άλλοτε με απειλές ότι θα τους ρίξουν αλυσοδεμένους στον ποταμό Λύκο για να πνιγούν. Όταν ο Λυσίας το πήρε απόφαση ότι δεν πρόκειται να υποκύψουν, διέταξε να τους κόψουν τα χέρια και τα πόδια, να τους κάψουν και τα οστά τους να τα ρίξουν στα νερά του Λύκου. Οι χριστιανοί της Νικοπόλεως περισυνέλλεξαν όσα λείψανα μπόρεσαν από το ποτάμι και τα φύλαξαν στους ευκτήριους οίκους της περιοχής.

Το μαρτύριό τους διαδόθηκε σε ολόκληρη την αυτοκρατορία και αργότερα αναδείχθηκαν σε Αγίους του Χριστιανισμού. Η ανατολική εκκλησία τους τιμά στις 10 Ιουλίου και η δυτική εκκλησία στις 23 Μαϊου. Η Σύναξή τους τελούνταν στην Κωνσταντινούπολη, στο ναό της Αγίας Ακετυλίνης. Όταν ο χριστιανισμός πλέον είχε γίνει επίσημη θρησκεία της αυτοκρατορίας, ο Ιουστινιανός, σύμφωνα με τον Προκόπιο, ανήγειρε στη Νικόπολη μοναστήρι στο όνομα των 45 Μαρτύρων.  

Απολυτίκιον των 45 εν Νικοπόλει Μαρτύρων

Στρατός θεοσύλεκτος, παρεμβολή ιερά, νομίμως αθλήσαντες υπέρ της δόξης Χριστού, εν Πνεύματι ώφθητε. Μάρτυρες του Κυρίου, Τεσσαράκοντα πέντε, λύσαντες δι’ αγώνων την πολύθεην πλάνην. Διό ημών τους αγώνας, πάντες δοξάζομεν.

Ως ευσεβείας θεμέλιοι άρρηκτοι, οι Τεσσαράκοντα πέντε ηρίστευσαν, ψυχής συμφωνία συνδούμενοι και εν σταδίω βοώντες γηθόμενοι. Χριστός των Μαρτύρων ο στέφανος.

Συγκεκροτημένοι πανευσεβώς, ώσπερ συναυλία, ης ο Κύριος οδηγός, εν τη Νικοπόλει, 

οφθέντες Αθλοφόροι, προς πόλιν ουρανίαν κατεσκηνώσατε.

Γαράσαρη οτουράχ γαϊτέ - Gareysar oturak hava

Σπύρος Γαλετσίδης,

η ολοζώντανη μουσική κληρονομιά της Γαράσαρης,

από το Κοϊνίκι (Göynük) στον Πλατανότοπο Καβάλας.

Την πατρίδα'μ έχασα - Vatanimi kaybettim

Vatanimi kaybettim, ağladim ve aci çektim,
hatirliyorum ve ağliyorum, unutamiyorum.
Την πατρίδα'μ έχασα, έκλαψα και πόνεσα,
λύουμαι κι αρροθυμώ, όι-όι, ν' ανασπάλω κι επορώ.

Γαρασαρέτ’κο μουχαπέτ – Πλατανότοπος Καβάλας

Με τον αειθαλή 90χρονο Σπύρο Γαλετσίδη στη ζουρνά, τη λούρα και το τραγούδι,

το γιο του Σταύρο και τον εγγονό του Σπύρο στο ταβούλ,

το Γρηγόρη Καβαζίδη στη λούρα και το Νίκο Καλογερίδη στο ταβούλ,

Γαρεσαρέτες από το Ασαρτσούχ, τη Λίτσασα, το Καταχώρ, την Καϊλούκα,

το Κοϊνίκ, τη Λάπα, την Κόρατσα, την Πάλτσανα κλπ,

τα έσπασαν μέχρι πρωίας εντάμα, με ομάλι, τίκι, τρομαχτόν, τάμζαρα, ούτς-αγιάχ

και πάνω απ’ όλα με γαρεσαρέτ’κη ψυχή!!!

Γρηγόρης Τσαλγατίδης -- «Να λελεύ' αϊκον κράτος»

Ο Γρηγόρης Τσαλγατίδης άφησε εποχή με το ποντιακό κέντρο

«Κορτσόπον» και τώρα ζει στο Κοκκινόχωμα Καβάλας.

Η οικογένειά του Γαρεσαρότες από τη Φέϊλερε που μετοίκησαν

στο Ναριμάν του Καρς και μετά ήρθαν πρόσφυγες στην Ελλάδα.

Μέγας μάστορας στην κατασκευή ποντιακής λύρας, αλλά και μέσα στα πράγματα,

όπως αποδεικνύει με το «Να λελεύ' αϊκον κράτος», σε πρώτη δημόσια εκτέλεση.

Ο Γρηγόρης Τσαλγατίδης μας δείχνει ότι η ποντιακή μούσα είναι πάντα ζωντανή

και συμβαδίζει με την εποχή: «Αδά σον κόσμ' απάν, όλοι παίζνε τον ποπάν...

Όλ' μαζί είναι τρακόσιοι κι απ' οπίσ' χίλιοι τρακόσιοι,

τρώγνε, πίνε και χορεύνε και τον κόσμον κοροϊδεύνε».

Άννα Ταμουρίδου (το γένος Πετρίδου, από το Ασαρτζούχ)

Η Άννα Ταμουρίδου, κόρη του Ηράκλη Πετρίδη από το Ασαρτζούχ,

γεννήθηκε το 1926 στα Κασσιτερά Σαπών Ροδόπης.

Μεγάλωσε μέσα σε καθαρά γαρασαρέτικο περιβάλλον

και παντρεύτηκε τον επίσης Νικοπολίτη, Χρήστο Ταμουρίδη από τη Λίτσασα.

Έζησαν στην Πυλαία Φερών Έβρου (επίσης χωριό προσφύγων από τη Γαράσαρη)

και απέκτησαν τέσσερα παιδιά, τον Πέτρο, το Γιώργο, την Πελαγία και το Νίκο.

(Ο Γιώργος και ο Νίκος, είναι οι δύο "Στρατηγοί της Γαράσαρης").

E gidi Gareysar, στις Σάπες Ροδόπης

Ο ετήσιος χορός των παιδιών της Γαράσαρης από τα Κασσιτερά Σαπών.

Απόγονοι προσφύγων από τη Λίτσασα, το Ασαρτζούχ, την Καϊλούκα, το Κηράτς,

την Κάλτσασα, το Κιογνιούκ, το Καταχώρ, το Χατζήκιοϊ κλπ,

κρατούν τις παραδόσεις και χαίρονται τους δεσμούς με την πατρίδα, τη Νικόπολη.

Τη Χριστιανιδών και τη Τρουκωνών ο παράδεισον

   Μίαν, εσερεύταν σ’ έναν μέρος Τρουκ’ και Ορωμαίοι και γονούσευσαν. Σίτε εκαλάτζευαν κι έστεκαν, άρτουχ εσκάλωσαν και έλεγαν για την πίστιν εμούν.

   Ήνας Τρούκος είπεν σ’ Ορωμαίοις:

   -«Για πέστε ‘μεν, ας τερώ σας. Τ’εσέτρον ο παράδεισον εν κι άλλο καινούριν κι άλλο σαλτανατλίν, γιόκσαμ τ’εμέτρον τη Τρουκωνών».

   Χαμάν ένας Ορωμαίος ελάγκεψεν ση μέσ’ απές και είπεν:

   -«Τζάνουμ Μούσταφα, γιατί λες αβού; Αλλάχ, Αλλάχ, χέλπετε τ’εσέτρον ο παράδεισον ασ’ τ’εμέτρον κι άλλο καινούριν εν. Πάντα αμούν ήλος παρλαάβ. Τ’εμέτρον πα τ’ Ορωμαίων εν χάρμα χαλάγιν. Απάν εκέν να κρους χαμάν ρουζ’, χαλάεταιν».

Μαρία Τζανίδου από το Ασαρτζούχ

Η Μαρία Τζανίδου γεννήθηκε το 1922 στην Αδριανούπολη,

στο δρόμο της προσφυγιάς,

πριν εγκατασταθεί τελικά η οικογένειά της στα Κασσιτερά Ροδόπης.

Ο πατέρας της Εμμανουηλίδης από το Ασαρτζούχ

και η μητέρα της Γεωργιάδου από τη Νικόπολη.

Στα Κασσιτερά παντρεύτηκε το Νικόλαο Τζανίδη,

του οποίου η οικογένεια ήρθε από το Κηράτς.